ABD-Rusya Arasında Küskünlükten Esnek Barışa

Yazan  23 Kasım 2010
Rusya ile ABD ve NATO arasında oluşan yumuşak havaya rağmen güvensizlik ve çatışma alanları da bulunmaktadır.

Küskünlükten Esnek Barışa

 

Rusya-Gürcistan savaşı ardından Rusya-NATO ilişkileri belirsiz bir süreyle askıya alınmıştı. 6 Aralık 2009'da NATO Genel Sekreteri Rasmussen, Moskova'ya üst düzey bir ziyaret gerçekleştirmiş, Medvedev ve Putin'le görüşmüş ve ayrıca Dışişleri Bakanı Lavrov'la birlikte Rusya-NATO ilişkileri konusunda belli maddeleri müzakere etmiştir. Bu ziyaretin amacı Rusya ile diyalogu devam ettirmek, bazı istekleri iletmek, ayrıca ikili ilişkiler bağlamında Rusya'nın isteklerine yanıt vermek olmuştur. Ayrıca NATO'nun Afganistan'la ilgili Moskova'dan beklentilerini ifade etmiştir. Rasmussen, NATO'nun Afganistan'da başarılı olmasının Rusya açısından da çok önemli olduğunu söylemiş, Afganistan ordusunun helikopter kapasitesinin arttırılması gerektiğini ifade etmiş, Rusya'nın bu helikopterlerin tedarikinde, pilotların eğitiminde ve enerji konusunda yardımcı olabileceğini vurgulamıştır.[1] Fakat bu görüşmelerde Moskova NATO'ya karşı Gürcistan konusu, NATO'nun doğuya doğru genişlemesi gibi hassas meselelerdeki kırmızı çizgilerini esnetmemiştir. Son bir yıllık süreçte Rusya-NATO işbirliği konusunda tekrar bir iyimser hava esmeye başlamıştır. Bu iyimserliğin kısmen medyatik olduğunu ve hala çok önemli potansiyel kırılma noktalarının bulunduğunu söylememiz gerekmektedir.

 

Medvedev'in Aşırı İyimserliği: Soğuk Savaş Sona Erdi

 

Lizbon zirvesi birkaç husus açısından önemlidir. Zirvedeki en önemli gelişme füze kalkanı konusunda yaşandı. Füze savunma sisteminin tüm NATO ülkelerini kapsamasında mutabık kalındığı. Zirvede örgütün gelecek 10-15 yılını şekillendirecek yeni stratejik konsepti onaylandı. Üye füze savunmasının örgütün güvenliğinin bölünmezliği ilkesine katkı yapacağı vurgulandı.[2] Ayrıca Rusya da NATO'nun ortak füze kalkanıönerisine olumlu karşılık verdi. Medvedev basın toplantısında NATO ile soğuk dönemin artık sona erdiğini ifade etti. "Tüm alanlarda Rusya ve NATO arasında ilişkilerin gelişeceği konusunda iyimser düşüncelere sahibiz" değerlendirmesinde bulunan Rusya lideri, "Rusya, ortak füze kalkanı programına karşılıklı eşitlik ve sorumluluk prensipleri çerçevesinde katılmaya hazır" dedi.[3] Rusya ile ilgili bu tür bir yaklaşım örgütün belgelerinde ilk defa yer almaktadır. Zirve Rusya-NATO ilişkileri açısından önemli bir başlangıç olarak görülebilir. Fakat bunu bir "soğuk savaşın sona ermesi" şeklinde değerlendirmek için henüz erken olabilir. Nitekim zirvede Rusya-NATO ilişkilerinin temelinde yatan sorunlar çözülmüş değildir. Bazı işbirliği ve rekabet alanları konusunda Rusya-NATO arasındaki statüko aslında çok fazla değişmemiştir. En fazla gündeme gelen işbirliği konularından birisi Afganistan'la ilgili Rusya-NATO (veya ABD) işbirliği konusudur. Rusya'nın Afganistan'da askeri operasyonlara katılacağına dair yorumlar dahi yapılmaktadır. Moskova'nın Afganistan konusunda ABD'ye destek vermesi doğal karşılanması gerekir. Fakat bu desteğin sınırlı olacak ve muhtemelen askeri operasyon boyutlarına ulaşmayacaktır.

 

Afganistan Rusya'yı "Yeniyor", ABD Seyrediyor

 

Afganistan'ın Rusya'ya yönelik en büyük tehdidi uyuşturucu tehdididir. Bu tehdidin boyutları ve sonuçları aşırı dinci ve terör gruplarının tehdidinden daha fazla olabilir. Rusya'da uyuşturucu piyasasının ekonomik zararı yılda 2 trilyon ruble olarak tahmin edilmektedir. FSKN (Uyuşturucu Dolaşımı Üzerinde Denetim Federal Birimi) verilerine göre eğer gereken önlemler alınmazsa 5-7 yıl sonra Rusya'da her on aileden birinde uyuşturucu bağımlısı olacaktır. Sağlık ve Sosyal Kalkınma Bakanlığı verilerine göre 1996 yılından beri tıbbi olmayan amaçlar için uyuşturucu kullanımı 20 defa artmıştır. Ülkede 538 bin kayıtlı uyuşturucu bağımlısı bulunmaktadır. Bunların 17 bini çocuk ve 122 bini gençtir. Uyuşturucu kullanımı yaşı alt sınırı 6 yaşa düşmüş bulunmaktadır. Her yıl Rusya'da 10 bin insan uyuşturucu kullanımı sonucu hayatını kaybetmektedir.

Uyuşturucuyla mücadele Afganistan politikası konusunda Rusya ve ABD'ye ortak payda sağlayabilir. Son dönemde çok büyük gizlilikle hazırlanarak gerçekleştirilen anti-narkotik operasyon bu önlemler çerçevesinde değerlendirilebilir. Fakat Rusya uyuşturucuya karşı mücadele konusunda ABD'nin samimi davranmadığı düşüncesindedir ve bunda tamamen haksız da olmayabilir. ABD ordusunun Afganistan'a girdiği tarihten (2001'den) bugüne dek Afganistan'da uyuşturucu üretimi 44 defa artmıştır. Rusya'nın tarafından Afganistan'daki çok sayıda uyuşturucu laboratuarına ilişkin istihbarat bilgileri ABD'ye iletilmesine rağmen gereken önlem alınmamıştır. Rusya'nın bundan sonraki dönemde Afganistan'daki uyuşturucu imalatına yönelik operasyonlar yapması beklenebilir. Rusya bu operasyonların ABD-Rusya-Afganistan güçleri tarafından yapılmasına çalışmaktadır.

 

"Lojistik Destek = Para" Mantığı

 

Afganistan'a yardım konusunda yakın zamana kadar Rusya'nın mesafeli davrandığı söylenebilir. 6 Aralık 2009'da Rasmussen Moskova ziyareti sırasında özellikle helikopter ve eğitim desteği gibi konularda resmî bir yanıt alamamış ve kendisine rutin cevaplar verilmiştir. Medvedev bu isteklerin "görüşülmesi" talimatını vermiş, Putin ise Rusya ve NATO çabalarının bir araya getirilmesinin "iyi sonuçlar doğurabileceğini" ifade etmiştir. Daha sonra ise Pentagon helikopterlerin tedariki için bütçe ayırmaya karar vermiştir.[4]

2011 yılından itibaren ABD askerinin Afganistan'dan geri çekilmesi konusunda anlayış birliğine varılmıştır. Bu sürecin 2014 yılında tamamlanması öngörülmüştür. Bu arada sevkiyatın ve geri sevkiyatın Rusya'dan geçmesi ve her ay onlarca milyon dolara varan ekonomik katkı yapması beklenebilir. Bu sevkiyatlar sırasında her ay binlerce demiryolu konteynırının kullanılması söz konusudur. Bir konteynırın Rusya Federasyonu sınırları içinde taşınma bedeli ise 1.8 bin dolardır. Ayrıca yukarıda bahsi geçen 21 adet Mi-17 helikopterlerinin Afganistan'a tedarikinden de önemli kar edinecektir.

 

Güven Sorunu Devam Ediyor

 

Rusya ve NATO arasındaki gelişmelerin aradaki sorunları çözmüş gibi bir hava oluşmasına rağmen Orta Asya, Afganistan ve Kafkaslar gibi bölgelerde rekabet devam etmektedir. Afganistan konusunda bile işbirliği yanında rekabet de devam etmektedir. Gürcistan'ın toprak bütünlüğü konusu ABD'nin Rusya ile ilişkilerinde vazgeçilmeyen şartlardan biridir. NATO'nun yeni stratejik konseptinde Rusya tehlike olmaktan çıkarken Rusya'nın Askeri Doktrini'nde NATO'nun genişleme politikası bir tehdit olarak belirlenmiştir.

İkili ilişkilerdeki güven sorunu azımsanmayacak boyuttadır. Yakın tarih boyunca NATO ve Rusya arasındaki ilişkilerinin seyri bu güvensizliğin artmasına neden olmaktadır. Rusya'nın şiddetle karşı gelmesine rağmen NATO'nun Doğu'ya genişleme sürecini durdurmaması, Avrupa için yeni bir güvenlik anlaşması önerisinin kabul görmemesi bu güvensizliğin başlıca nedenlerindendir. ABD ve Rusya'da Başkanlık seçimlerine dek olan sürenin Rusya-NATO (ABD) ilişkilerindeki güven sorununun giderilmesi için yeterli olmasını beklemiyoruz. Putin'in tekrar devlet başkanı olması ve Obama'nın olamaması durumunda ilişkilerdeki bahar havası yerini tekrar soğuk rüzgara bırakabilir.

 

 


 

[1] Ali Asker, Rusya-NATO Görüşmelerinde "Kırmızı Çizgiler" Korundu, http://www.21yyte.org/tr/ yazi.aspx?ID=3140&kat=33

[2] NATO zirvesinde füze mutabakatı, http://www.cnnturk.com/2010/dunya/11/19/ nato.zirvesinde.fuze.mutabakati/596836.0/index.html

[3] Rusya, NATO'nun füze kalkan davetini kabul etti, http://haberrus.com/politika/4230- Rusya-NATOnun-fuze-kalkan-davetini-kabul-etti.html

[4] Россия и НАТО согласуют позиции по Афганистану перед лиссабонским саммитом, http://afghanistanru.com/doc/18818.html

Ali Asker

İlk Öğretim-Lise:: Alpan Köy-Azerbaycan

Üniversite: Azerbaycan Teknik Üniversitesi- Bakü Devlet Üniversitesi Hukuk Fakültesi (2 Üniversite)

Yüksek Lisans: Marmara Üniversitesi SBE Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı Genel Kamu Hukuku

Doktora: Ankara Ü. SBE Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı Genel Kamu Hukuku

 

Uzmanlık Alanı: Rusya, Orta Asya, Kafkaslar. Demokratikleşme ve Rejim Değişimleri. Türk Dünyası çalışmaları.

 

Bildiği Diller:

Rusça

Azerbaycanca

Bugüne Kadar Çalıştığı Yerler:

1993-1996 İmpuls LTD Şirketi, Genel Müdür danışmanı

1998-2000 Millet gezetesi (Azerbaycan, temsilci muhabir)

2007-2010 (Ayna ve Zerkalo gazeteleri Türkiye temsilcisi)

2009 – ASAM

2009- 21. Yüzyıl T.E.

 

Bilimsel Çalışmalar
Kitaplar
a) Telif Eserler
Azərbaycan hüquq tarixi:cinayət hüququ (qədim zamanlardan 1920-ci ilədək), Azərnəşr, Bakı, 1999, (Mehman Dəmirli ilə birlikdə), 200 s.
Kaymakam Adaylığı Sınavına Hazırlık (Editörler: Tezel Öçal ve Zehra Odyakmaz), Savaş Yayınları, Ankara 2004, 1159 sayfa
Konu Anlatımlı –Testli Anayasa Hukuku, İdare Hukuku ve İdari Yargı (Zehra Odyakmaz ve Ümit Kaymakla birlikte), 1. baskı (448 sayfa), 2. baskı (522 sayfa). 2004 (1. baskı), Ankara 2004 (2. baskı)
Soykırımdan fazlası (Kafkaslarda Ermenilerin yaptıkları mezalim ve Hocalı soykırımı üzerine)- belgesel senaryosu, 43 dak. (tamamlanma aşamasında)
 
b) Çeviri, Aktarma, Derleme, Düzenleme ve Editörlük
Yeni Anayasalar: BDT ve Baltık Ülkeleri, (Dr. Abdurrahman Eren’le birlikte), TİKA Yayınları, Ankara 2005, (Rusça, Ukraynaca, Türkmence, Özbekçe ve Azerbaycan Türkçesinden aktarma ve çeviri, düzenleme, açıklama ve Giriş Makalesi)
Mirza Bala Mehmetzade, Azerbaycan Misak-i Millisi, (Elşad Mahmudov’la birlikte), Azerbaycan Kültür Derneği Yayınları, Ankara 2002, , 87 s., (Osmanlıcadan aktarma ve şerhler)
 
Şahidin Xatirələri, AHC maliyyə naziri Əbdüləli Əmircanın xatirələri Ayna gazetesi, 1, 8, 15, 29, aprel 2006. (Türkiye Türkçesinden Azerbaycan Türkçesine aktarma, kitap olarak yayın aşamasında)
Hüseyin İsmayılov, Azerbaycan’da Aşık Sanatı, Alpan Yayınları, Ankara, 2008, (Azerbaycan Türkçesinden Aktarma, Mahire Gayıbova ile birlikde).
Cemil Hasanlı, Soğuk Savaşın Sınav Meydanı: Türkiye-SSCB İlişkileri, Bilgi Yayınları, Ankara, 2010 (Baskı aşamasında)
 
Tezler:
Doktora: Eski Sosyalist Ülkelerde Siyasi Rejim Değişmeleri, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku Anabilim Dalı/Genel Kamu Hukuku, (Dnş. Prof.Dr.Anıl Çeçen) Ankara 2007, 391 s.
Yüksek Lisans: Azerbaycan Cumhuriyeti Anayasasında Devlet Sistemi ve Temel Öğeleri, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kamu Hukuku Anabilim Dalı/Genel Kamu Hukuku,  (Dnş.: Prof.Dr. Mehmed Akad İstanbul,, 2000, s.137.
 
Makaleler
-       Telif
Auen Kilsə Qanunnaməsində cinayət hüququ normaları (Mehman Demirli ile Birlikte), Qanun, Bakı 1996.
Mədinə şəhər dövlətinin təşəkkülü və konstitusiyasının əsas cəhətləri, Qanun No:8, Bakı 1997.
Azerbaycan Cumhuriyeti Anayasasına Göre Devlet Organlarının Yapısı ve İşleyişi, Yeni Türkiye Dergisi (Türkoloji ve Türk Tarihi Araştırmaları Özel Sayısı), Ankara 2003, s. 207,
Azerbaycan Cumhuriyetinde Kadın Hakları ve Günümüz Sorunları, Yıl: 1, Sayı: 1, s. 21-23. Türk Dünyası İnsan Hakları Bülteni, Ankara, Eylül 2004.
Erivan’a Yılbaşı Hediyesi: Rusya Ermenistan’ı Saldırı Amaçlı Silahlarla Donatıyor, Stratejik Analiz, Cilt: 9, Sayı:107, Mart 2009, s. 18-20.
Gürcistan ve Azerbaycan Askeri İşbirliğinde, Stratejik Analiz, Cilt: 9, Sayı:108, Nisan 2009, s. 15-17.
Ermenilerin Azerbaycan’da Yaptıkları Soykırımlar ve Devam Eden Çözümsüzlük, Stratejik Analiz, Cilt: 9, Sayı:108, Nisan 2009, s. 28-38.
Gergin Gündem: Türkiye-Ermenistan Sınır Kapısı SorunuStratejik Analiz,Cilt: 10, Sayı 109, Mayıs 2009, s.30-36.
Gürcistan'da Sıcak gelişmeler:  Tamamlan(ma)mış Devrim, Paylaşılamayan Bölge,Stratejik Analiz, Cilt: 10, Sayı:110, Haziran 2009, s. 30-36.
ABD-Rusya Rekabeti Bağlamında Manas Üssü Sorunu, Stratejik Analiz, Cilt: 10, Sayı:111, Temmuz 2009, s. 20-23.
Azerbaycan’da Demografik Gelişmeler Işığında Bazı Tespit ve Tahminler, Stratejik Analiz, Cilt: 10, Sayı:111, Temmuz 2009, s. 64-72.
İç Savaş Eşiğindeki Kuzey Kafkasya, 21.Yüzyıl Dergisi, Ekim 2009, Sayı:10, s.43-52
Rusya’nın Modernizasyonu Mümkün mü? , 21.Yüzyıl Dergisi, Kasım 2009, Sayı:11, s.69-74
Kafkaslarda Barışa Giden Yol Savaştan mı Geçmeli? , 21.Yüzyıl Dergisi, Aralık 2009, Sayı:12, s.65-74
Türkiye Azerbaycan İlişkilerinin Çok Boyutlu Temelleri, 21.Yüzyıl Dergisi, Ocak 2010, Sayı:13, s.37-54 (Arif Keskin ve Kamil Ağacan’la birlikte)
Bakü'de Kuzey’den Esen Rüzgarlar, 21.yüzyıl Dergisi, Şubat 2010, Sayı:14, s.7-10
 ‘’Ermeni Açılımı’’ Sonrası Türkiye-Azerbaycan İlişkileri, 21.Yüzyıl Dergisi, Mart 2010, Sayı:15, s.45-56
Kırgızistan’da Bitmeyen Devrim mi, Fillerin Tepişmesi mi? , 21.Yüzyıl Dergisi, Mayıs 2010, Sayı:17, s.33-40
Ankara’dan Medvedev Geçti: İlişkilerin Değerlendirilmesi, 21.Yüzyıl Dergisi, Haziran 2010, Sayı:18, s.49-56.
Sırat Köprüsü Kadar Zorlu Geçiş, 21.Yüzyıl Dergisi, Temmuz 2010, s. 65-72.
Rusya Federasyonu’nun Yeni Askeri Doktrini Bir Tepki Belgesi mi?MSI, Sayı: 054, Nisan 2010, s. 48-54.
Protokoller, “Soykırım Tasarısı” ve Türkiye-Ermenistan İlişkileri, Türk Yurdu Dergisi,
Kırgızistan Yol Ayrımında: Demokrasiye mi, Otoriterizme mi? 2023 Dergisi, Yıl:9 Sayı:109.
Herkesin Sınıfta Kaldığı Ders: Kırgızistan Olaylarında Okunması Gerekenler, 2023 Dergisi, Temmuz 2010, Sayı: 111, s. 54-58.
Medvedev’in “Eksen Kayması”: Ne Kadar Kayabilir ki? 21.Yüzyıl Dergisi, Ağustos 2010, Sayı:20, s. 39-48.
Rusya’nın Balkanlar Politikasının Bazı Hususları, 2023 Dergisi, Ağustos 2010, Sayı:112, s. 54-59.
Kilise Savaşları: Moskova-Kiev-İstanbul, 21. Yüzyıl Dergisi, Eylül 2010, Sayı: 21, s. 31-38.
Kafkasya’daki Silahlanma Rusya-Türkiye İlişkilerinin Neresinde? 21. Yüzyıl Dergisi, Ekim 2010, Sayı: 22, s. 21-28.
Kırgızistan Seçimleri Demokratikleşmeye Vesile Olabilir mi? 21. Yüzyıl Dergisi, Kasım 2010, Sayı: 23, s. 8-10.
Ermenistan'da Anayasal Dönüşüm Süreci ve Anayasanın Temel Özellikleri, Ermeni Araştırmaları Dergisi, Sayı: 36, Terazi Yayıncılık, Ankara Kasım 2010, s. 191-218. 
Qırğızıstanda demokratik transformasiya cəhdi, Analitik Baxış, Say:4, SAM,  s. 22-28.
Rusya'nın Afganistan Politikasında Belirsizlik, 21. Yüzyıl Dergisi, Ocak 2011, Sayı: 25, s. 39-45.
Gözetlemeye Devam: Gebele Radar Üssü’nün Modernizasyon, EkoAvrasya, Yıl:4, Sayı: 14, Bahar 2011, s.36-37.
Türkiye-Ermenistan İlişkileri ve Rusya’nın Tutumu, 21. Yüzyıl Dergisi, Şubat 2011, Sayı: 26, s. 15-21.
Rusya: Olgular ve Tahminler Işığında, Mart 2011, Sayı: 27, s. 45-51.
Mağrip’ten Esen Rüzgarın Rusya’da ve Güney Kafkasya’da Etkileri, 21. Yüzyıl Dergisi, Nisan 2011, Sayı: 28,  s.39-46.
 
 
 -       Aktarma ve Çeviri
Sergey Yatsenko, Vusunlar, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:1, Ankara 2002, s. 776-781. (Rusçadan çeviri)
 Nikolay Bokovenko, Tagar Kültürü, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:1., Ankara 2002,s. 518-525. (Rusçadan çeviri)
Sergey G.Skobelev, Vladimir N.Nechiporenko, Stepan V.Pankin, Arkeolojik Kaynaklara Göre Orta Yenisey Kırgızları, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:2., Ankara 2002, s. 391-396. (Rusçadan çeviri)
Boris İ.Marşak, Türkler ve Soğdlular, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:2., Ankara 2002, s. 170-178. (Rusçadan çeviri)
İrina F.Popova, Orta Asya Türkleri ve Erken Tang Çin Devleti, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:2., Ankara 2002, s. 127-132. (Rusçadan çeviri)
Yuriy F.Buryakov, Eski ve Orta Çağ Dönemlerinde Büyük İpek Yolu Üzerinde Orta Asya Türkleri, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:3., Ankara 2002, s. 234-242. (Rusçadan çeviri)
Yunus Nesibli, Orta Çağ Gürcü Kaynaklarında Türkler, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:4., Ankara 2002, s. 722-730. (Rusçadan çeviri)
Svetlana İ. Valiulina, İdil Bulgarlarında Cam Sanatı, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:6., Ankara 2002, s.55-62. (Rusçadan çeviri)
Yuriy F. Buryakov, Timur, Timurlular ve Bozkırın Türk Göçebeleri, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:8., Ankara 2002, s. 534-539. (Rusçadan çeviri)
Talaybek Koyçumanov, Temirbek Bobuşev, Sovyet Sonrası Orta Asya Geçiş Ekonomilerinin Sorunları ve Entegrasyonun Geleceği, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:19., Ankara 2002, s.15-23. (Rusçadan çeviri)
Kamil Veli Nerimanoğlu, Azerbaycan’ın Devlet Dili Siyaseti, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:19., Ankara 2002, s.244-251. (Azerbaycan Türkçesinden aktarma)
Aman Hanberdiyev, Türkmenistan’da Eğitim ve Bilgisayar, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:19., Ankara 2002, s. 815-827. (Rusçadan çeviri)
Ovez Gündogdiyev, Türkmenlerde Savaş Sanatı ve Silahlar (VI-XVI. yy.), Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:19., Ankara 2002, s.828-833. (Rusçadan çeviri)
Rafael Muhammetdinov, Boşevizm, “Milli” Komünizm ve M.Sultan Galiyev Fenomeni, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:18., Ankara 2002, s.843-853. (Rusçadan çeviri)
Djenish Djunushaliev, Kırgızistan’da 1916 İsyanı, Türkler (Editörler: Hasan Celal Güzel, Kemal Çiçek, Salim Koca), Cilt:18., Ankara 2002, s.627-630. (Rusçadan çeviri)
S.Oboznov, Rusya ve Latin Amerika BM`de: İşbirliği Sorunları ve Geleceği, Avrasya Dosyası, BM Özel, İlkbahar 2002, Cilt:8, Sayı:1, s. 225-237. (Rusçadan ceviri, A.İsayev ile birlikte).
Nursultan Nazarbayev, Krizin Anahtarları, Stratejik Analiz, Cilt:10, Sayı:110 Haziran 2009, s. 89-95.

ÜYE GİRİŞİ

Şifremi unuttum
  1. SON MAKALELER
  2. ÇOK OKUNANLAR

21. Yüzyıl Türkiye Enstitüsü   - 01-10-2020

Eylül Ayı İkinci Yarı Raporu 15-30 Eylül

21. Yüzyıl Enstitüsü Yazar: Ali Berker KANDEMİR